Vernieuwde handreiking: Beter samenwerken met ervaringsdeskundigen
Steeds meer organisaties en gemeenten in het sociaal domein werken samen met ervaringsdeskundigen. Een goede zaak, maar te vaak gebeurt dit onvoorbereid. Hierdoor blijft de waardevolle kennis van ervaringsdeskundigen onbenut, terwijl juist hun inzichten kunnen bijdragen aan betere hulpverlening, beleid en preventie. De herziene handreiking en werkboek van Movisie, ontwikkeld in samenwerking met ervaringsdeskundigen en organisaties, biedt een praktisch stappenplan om deze samenwerking effectief in te richten.
Ook Drakentemmers, onderdeel van GGZ Ecademy, werkt structureel samen met ervaringsdeskundigen. Zo ontwikkelen we onze trainingen, e-learnings en webinars in co-creatie met experts uit verschillende organisaties en disciplines, waarbij ervaringskennis een centrale rol speelt.
Waarom is kwartiermaken nodig?
Pionieren met de inzet van ervaringsdeskundigen is niet meer nodig: er is de afgelopen jaren veel kennis opgedaan over hoe organisaties dit het beste kunnen aanpakken. Toch zien we in de praktijk dat samenwerking vaak ad hoc plaatsvindt, zonder duidelijke structuur of doelen. Dit kan leiden tot:
- Onbenutte kennis: Ervaringsdeskundigen hebben waardevolle inzichten, maar deze komen niet altijd ten volle tot hun recht.
- Onduidelijkheid over rollen: Zowel voor ervaringsdeskundigen als voor professionals is niet altijd klar wat hun taken en verantwoordelijkheden zijn.
- Gebrek aan continuïteit: Samenwerking stopt vaak na een project, in plaats van structureel te worden inbedded in de organisatie.
De vernieuwde handreiking van Movisie bundelt de belangrijkste bevindingen en biedt een stappenplan vol praktische tips, tools en voorbeelden. Hiermee kunnen organisaties concreet aan de slag met (her)kwartiermaken.
Wat houdt de handreiking in?
De publicatie bestaat uit twee onderdelen:
1. Handreiking: Theoretische onderbouwing
Dit deel biedt een diepgaande uitleg over:
- Waarom ervaringskennis waardevol is voor organisaties (bv. het versterken van cliëntgericht werken en kwaliteitsverbetering).
- Hoe je ervaringsdeskundigen kunt betrekken bij beleid, uitvoering en evaluatie.
- Welke valkuilen je moet vermijden, zoals tokenisme (ervaringsdeskundigen alleen als “vinkje” inzetten) of onduidelijke verwachtingen.
2. Werkboek: Praktisch stappenplan
Het werkboek bevat een concreet stappenplan met:
- Handige tools:
- Gespreksleidraad voor het verkennen van samenwerkingsmogelijkheden.
- Vragenlijsten voor werkbezoeken.
- Voorbeelddocumenten zoals vacatures, functieprofielen en taakinventarisatieformulieren.
- Voorbeelden uit de praktijk: Hoe andere organisaties ervaringsdeskundigen succesvol inzetten.
- Verwijzingen naar ondersteunende documenten:
- Praatplaat Ervaringsdeskundigheid
- Beroepscompetentieprofiel Ervaringsdeskundigen
- Beslisboom Vergoeding Ervaringswerk
Voor wie is deze handreiking bedoeld?
De handreiking is gericht op:
- Organisaties en gemeenten in het sociaal domein die (willen gaan) samenwerken met ervaringsdeskundigen.
- Organisaties die al langer samenwerken maar vastlopen in de uitvoering.
- Ervaringsdeskundigen zelf, als houvast bij het vinden van hun plek in de organisatie.
Hoe past Drakentemmers dit toe?
Bij Drakentemmers, onderdeel van GGZ Ecademy, werken we structureel samen met ervaringsdeskundigen om onze scholingsactiviteiten te verrijken. Ons aanbod wordt ontwikkeld in co-creatie met experts uit verschillende organisaties en disciplines, waarbij ervaringskennis een centrale rol speelt.
1. E-learning Leerlijn: Huiselijk geweld en traumasensitief werken
In onze e-learning leerlijn komen ervaringsdeskundigen aan het woord om professionals te helpen:
- Trauma en gehechtheidsproblematiek beter te herkennen in de context van huiselijk geweld.
- Signalen van trauma te herkennen en professioneel te reageren.
- Gericht door te verwijzen waar nodig.
De leerlijn is flexibel, praktijkgericht en direct toepasbaar in de dagelijkse praktijk.
Gratis voor leden van GGZ Ecademy – Meld je aan met je werk-e-mailadres voor toegang.
2. Live online trainingen
Onze live online trainingen (op hbo- en wo-niveau) worden verzorgd door ervaren experts en zijn praktisch toepasbaar. Thema’s zijn onder meer:
- Screening en diagnostiek van trauma en gehechtheid.
- Behandeling van trauma in de context van huiselijk geweld.
- Specifieke onderwerpen zoals seksueel geweld, intieme terreur en verslaving.
50% korting voor leden van GGZ Ecademy – Gebruik je werk-e-mailadres bij aanmelding.
3. Webinars
Naast onze e-learnings en trainingen bieden we waardevolle webinars aan voor professionals in het jeugd-, zorg-, sociaal- en veiligheidsdomein. Deze webinars zijn gratis toegankelijk en behandelen actuele thema’s. Gemiste webinars kun je tot één maand na afloop terugkijken.
Voorbeeld: Bekijk alvast het openbaar beschikbare webinar Traumasensitief werken in de context van huiselijk geweld. Dit webinar behandelt:
- De kernprincipes van traumasensitief werken (veiligheid, voorspelbaarheid, erkenning).
- Het herkennen van trauma- en gehechtheidsproblematiek bij cliënten.
- Praktische handvatten voor het benaderen van zorgmijders.
Praktische tips uit de handreiking
Hoe kun je als organisatie direct aan de slag met kwartiermaken? Enkele hoogtepunten uit het werkboek:
1. Verken de mogelijkheden
- Gebruik de gespreksleidraad verkenning om te ontdekken waar ervaringsdeskundigen binnen je organisatie kunnen bijdragen.
- Stel de vragen bij werkbezoek tijdens een bezoek aan een organisatie die al ervaring heeft met ervaringsdeskundigen.
2. Maak afspraken over rollen en verantwoordelijkheden
- Bepaal welke taken ervaringsdeskundigen kunnen oppakken met behulp van het taakinventarisatieformulier.
- Gebruik voorbeelden uit de CAO Sociaal Werk of CAO Jeugdzorg als inspiratie voor functieprofielen.
3. Zorg voor structurele inbedding
- Bepaal een vast budget voor de inzet van ervaringsdeskundigen.
- Maak afspraken over vergoeding: Gebruik de Beslisboom Vergoeding Ervaringswerk als leidraad.
- Evalueer regelmatig: Hoe verloopt de samenwerking? Wat kan beter?
Meer weten?
📌 Download de handreiking en het werkboek op de website van Movisie:
→ Vernieuwde handreiking: Beter samenwerken met ervaringsdeskundigen
🎓 Verdiep je in traumasensitief werken met onze e-learning leerlijn:
→ E-learning Huiselijk Geweld en Traumasensitief Werken
📅 Bekijk onze aankomende webinars en trainingen:
→ Trainingsaanbod Drakentemmers
Over Drakentemmers en GGZ Ecademy
Drakentemmers is een landelijk platform dat bijdraagt aan een integrale, systeemgerichte aanpak van trauma en gehechtheid bij volwassenen en kinderen die betrokken zijn bij huiselijk geweld. Sinds januari 2026 maakt Drakentemmers integraal deel uit van GGZ Ecademy, een coöperatieve vereniging gespecialiseerd in online leerproducten rondom mentale gezondheid.
Ons praktijkgerichte aanbod bestaat uit:
- E-learnings (mini-colleges en casus learnings).
- Live online trainingen (in kleine groepen).
- Webinars (gratis en actueel).
- Intervisiebijeenkomsten (met ruimte voor reflectie).
🔹Lid van GGZ Ecademy? Dan kun je onze complete leerlijn kosteloos volgen met je werk-e-mailadres.
🔹 Nog geen lid? Meld je aan en krijg toegang tot alle e-learnings en trainingen tot 31 december 2028.
Vragen? Neem contact op via info@drakentemmers.nl.
Drakentemmers is opgenomen in het CRKBO-register. Daarom zijn alle bedragen vrijgesteld van BTW.