Hij telt ook: Mannenmishandeling als onzichtbaar probleem
Mannen die slachtoffer zijn van partnergeweld blijven vaak onzichtbaar. Schaamte, taboe en hardnekkige beeldvorming zorgen ervoor dat signalen gemist worden en hulp uitblijft. Uit recent onderzoek van het CBS (2024) blijkt dat 3,4% van de mannen in het afgelopen jaar te maken heeft gehad met fysiek huiselijk geweld – een cijfer dat dicht in de buurt komt van het percentage vrouwen (3,8%). Toch melden mannen zich veel minder vaak bij instanties. Jeroen Traas, voorzitter van de landelijke stuurgroep Mannenmishandeling, en onderzoeker Vivienne de Vogel benadrukken: “We moeten als maatschappij anders leren kijken naar huiselijk geweld.”
De blinde vlek: Mannen als slachtoffer van huiselijk geweld
Huiselijk geweld wordt vaak geassocieerd met vrouwen als slachtoffer en mannen als pleger. Deze aanname zorgt voor een blinde vlek in de hulpverlening en preventie. Vivienne de Vogel, onderzoeker bij De Forensische Zorgspecialisten en auteur van het boek Geweld door vrouwen, legde jarenlang de focus op het gedrag van vrouwen die geweld plegen. Haar conclusie: “Geweld door vrouwen is vaak minder zichtbaar en anders van aard dan geweld door mannen. Denk aan psychisch geweld, controleren, isoleren, vernederen of valse beschuldigingen.”
Cijfers
Uit de Prevalentiemonitor van het CBS (2024) blijkt:
- 3,8% van de vrouwen en 3,4% van de mannen ervaren fysiek geweld in het afgelopen jaar.
- Bij dwingende controle (een ernstige vorm van huiselijk geweld) liggen de cijfers ook dicht bij elkaar: 1,6% van de vrouwen vs. 1,1% van de mannen.
- Toch doen slechts 3% van de mannen die met huiselijk geweld te maken hebben aangifte – vaak uit angst voor valse beschuldigingen of het verliezen van contact met hun kinderen.
Jeroen Traas, voorzitter van de stuurgroep Mannenmishandeling, bevestigt: “De schattingen over mannen die te maken hebben met huiselijk geweld lopen uiteen, maar recente cijfers suggereeren dat het aantal slachtoffers best eens hoger kan liggen dan de eerder aangenomen 80.000 mannen per jaar. Bijna net zo vaak als vrouwen.”
Waarom blijft mannenmishandeling onzichtbaar?
1. Schaamte en taboe
Mannen ervaren dubbele schaamte: niet alleen over het geweld zelf, maar ook over het feit dat ze zich als slachtoffer presenteren. “Als man laat je je toch niet slaan of misbruiken?” is een veelgehoorde reactie. Deze maatschappelijke vooroordelen zorgen ervoor dat mannen hun ervaringen vaak verzwijgen of bagatelliseren.
2. Gebrek aan kennis bij instanties
Traas signaleert dat veel hulpverleners en instanties onvoldoende kennis hebben over mannen als slachtoffer: “Omstanders of de politie zijn eerder geneigd om te denken dat de man de pleger was en de vrouw het slachtoffer. Terwijl dat niet altijd zo duidelijk is.”
3. Beperkte opvangmogelijkheden
Op dit moment zijn er slechts 40 opvangplekken voor mannen die te maken hebben met huiselijk geweld, vergeleken met 1000 plekken voor vrouwen. Traas: “40 plekken is weinig, maar de realiteit is ook dat de hulpvraag niet altijd aansluit bij het aanbod. Mannen melden zich minder vaak, en als ze dat wel doen, is de opvang niet altijd afgestemd op hun behoeften.”
Hoe uiten mannenmishandeling en trauma zich?
Uit onderzoek van De Vogel blijkt dat geweld door vrouwen vaak anders van aard is dan geweld door mannen:
- Psychisch geweld: Vernederen, controleren, isoleren, valse beschuldigingen.
- Verbaal geweld: Schelden, dreigen, manipuleren.
- Fysiek geweld: Minder frequent, maar niet afwezig.
Psychisch geweld is niet minder schadelijk dan fysiek geweld. De Vogel: “Kinderen die getuige zijn van psychisch geweld kunnen zelf psychische problemen ontwikkelen, zoals angst, depressie of verslavingsgedrag. De impact is vaak diep en langdurig.”
Wat kun jij als professional doen?
In het mini-college en de casus learning Hij telt ook: Mannenmishandeling en trauma van Drakentemmers leer je hoe je mannenmishandeling beter kunt herkennen en bespreekbaar kunt maken. Jenai van Breda, trainer van deze e-learning, benadrukt het belang van bewustzijn, signalering en veilige gespreksvoering.
Leerdoelen van het mini-college en de casus learning:
- Wat is mannenmishandeling? Inzicht in de verschillende vormen en de omvang van de problematiek.
- De rol van schaamte, schuld en taboe: Hoe deze factoren bijdragen aan het onzichtbaar blijven van mannenmishandeling.
- Beeldvorming en de ‘genderbril’: Hoe vooroordelen de signalering en het handelen beïnvloeden.
- Signaleren en gespreksvoering: Concrete handvatten om signalen te herkennen en het gesprek op een veilige, niet-oordelende manier aan te gaan.
- Trauma en vaderschap: De impact van geweld op trauma en de rol van mannen als opvoeder.
- Passende vervolgstappen: Hoe je mannen toeleidt naar behandeling en ondersteuning.
Praktische informatie
Mini-college: Woensdag 16 september van 10:00 tot 12:00
Inhoud: Theoretisch kader, cijfers, beeldvorming, signaleren en gespreksvoering.
Casus learning: Woensdag 7 oktober van 10:00 tot 12:00
Inhoud: Praktijkvoorbeelden en casuïstiek. Deelnemers kunnen eigen casussen inbrengen.
Accreditatie: Wordt aangevraagd bij SKJ, Registerplein, NBTP en BPSW.
Trainer: Jenai van Breda.
Investering
- GGZ Ecademy-leden: Gratis.
- Bestaande leden: €200,- (verlenging t/m 2028).
- Nieuwe leden: €350,- (toegang tot de volledige e-learning leerlijn t/m 2028).
Aanmelden:
- Ben je al lid? Meld je aan via de online leeromgeving.
- Nog geen lid? Meld je hier aan.
Meer weten?
Artikelen en onderzoeken
- Artikel: Blinde vlek voor mannelijke slachtoffers huiselijk geweld
- Terugkijken: Pointer aflevering ‘Belaagd door je ex-vrouw’
- Factsheet over mannenmishandeling
Hulp bij huiselijk geweld
Ben of ken je slachtoffer(s) van huiselijk geweld, bel gratis 24/7 Veilig Thuis: 0800-2000.
Over Drakentemmers en GGZ Ecademy
Drakentemmers is een landelijk platform dat bijdraagt aan een integrale, systeemgerichte aanpak van trauma en gehechtheid bij volwassenen en kinderen die betrokken zijn bij huiselijk geweld. Sinds januari 2026 maakt Drakentemmers integraal deel uit van GGZ Ecademy, een coöperatieve vereniging gespecialiseerd in online leerproducten rondom mentale gezondheid.
Ons praktijkgerichte aanbod bestaat uit:
- E-learnings (mini-colleges en casus learnings).
- Live online trainingen (in kleine groepen).
- Webinars (gratis en actueel).
- Intervisiebijeenkomsten (met ruimte voor reflectie).
Lid van GGZ Ecademy? Dan kun je onze complete leerlijn kosteloos volgen met je werk-e-mailadres.
Nog geen lid? Meld je aan en krijg toegang tot alle e-learnings en trainingen tot 31 december 2028.
Vragen? Neem contact op via info@drakentemmers.nl.
Drakentemmers is opgenomen in het CRKBO-register. Daarom zijn alle bedragen vrijgesteld van BTW.